“Polski paszport wielkich możliwości” czyli co warto wiedzieć o polskim obywatelstwie?

I chociaż trudno w to uwierzyć, obywatelstwo polskie stało się w ostatnim czasie obiektem pożądania sporego grona obcokrajowców.

Jego uzyskanie, wbrew pozorom, nie jest trudne: wystarczy potwierdzić swoje obywatelstwo przez wykazanie polskiego pochodzenia. W związku z tym, że w Polsce obowiązuje prawo krwi, do zdobycia polskiego obywatelstwa wystarczy posiadanie polskich przodków. Nie trzeba mieszkać w Polsce ani nawet znać języka polskiego. Polski paszport jest tym bardziej cenny, że jest równoznaczny z paszportem UE. 

Czytaj również: Polska w loterii wizowej DV 2023 – nadal jest czas na wypełnienie aplikacji

Jak działa “prawo krwi” w kwestii uzyskania obywatelstwa Polski?

Polskie obywatelstwo nabywa się zgodnie z tzw. “prawem krwi” – wg. którego obywatelem Polski staja się automatycznie ten, którego przynajmniej jeden rodzic posiada obywatelstwo polskie, niezależnie od miejsca, w którym się rodzi. W praktyce oznacza to, że kolejna linia potomstwa Polaka na emigracji w USA może nawet nie wiedzieć, że zachowuje prawo do polskiego obywatelstwa – takie osoby często nie znają polskiego, nigdy w Polsce nie były – urodziły się poza jej granicami, mieszkają na stałe w innych krajach, posiadają obywatelstwa innych krajów, a mimo polskie “prawo krwi” działa nadal. Oczywiście, pod warunkiem, że w międzyczasie nie nastąpiła przesłanka do utraty obywatelstwa – np. zrzeczenie się go.

Dla osób nieposiadających polskiego obywatelstwa są trzy możliwości:

  • rezydentura – stały pobyt na terenie Polski i zdanie egzaminu z j. polskiego.,
  • nadanie obywatelstwa przez prezydenta RP,
  • potwierdzenie polskiego obywatelstwa poprzez polskie pochodzenie.

Trzeci sposób jest najłatwiejszy i najczęściej wybierany. Wystarczy przedstawić dokument, który potwierdza polskie korzenie. Według danych szacunkowych, poza granicami Polski mieszka obecnie 20 milionów Polaków i osób z polskim pochodzeniem. Nie jest to przypadek – przez ostatnie 200 lat następowały kolejne fale emigracji z powodów politycznych, toczącej się wojny, czy też “za chlebem”. Tylko w czasie II wojny światowej istniało wiele polskich oddziałów walczących u boku aliantów, m.in. Francji i Wielkiej Brytanii. Ryzykując swoje życie i zdrowie w walce o wolną Polskę nie zamierzali wracać do komunistycznego kraju, gdzie w pierwszym rzucie stali by się podejrzani dla komunistów.

Czytaj też: Najlepsze wyszukiwarki tanich lotów

Jak zmieniały się zasady uzyskania obywatelstwa polskiego na przestrzeni lat?

Na przestrzeni tych lat polskie obywatelstwo i jego zasady zmieniały się wielokrotnie. Stawiano nowe warunki jego uzyskania oraz wskazywano na możliwości jego utraty: m.in. z powodu służby w obcym wojsku, piastowania funkcji publicznej poza granicami kraju, czy też po prostu na skutek zrzeczenia się go. Większość Polaków mieszkających na stałe poza granicami kraju, którzy decydowali się na odwiedzenie ojczyzny pod rządami komunistów, wolało profilaktycznie zrzec się obywatelstwa niż podlegać jurysdykcji władz PRL i zostać zatrzymani. Warto też wspomnieć, że droga do dokumentów, które potwierdzają polskie korzenie często jest zamknięta – jedyne egzemplarze mogą znajdować się w państwowych archiwach. Przez lata nikt z rodziny mógł w ogóle nie interesować się polskim obywatelstwem i jego formalizacją, chociaż prawo do jego posiadania faktycznie istniało. We wspomnianym sposobie, nie chodzi bowiem o nadanie obywatelstwa przez wykazanie polskich korzeni, lecz przedstawienie dowodów na jego posiadanie, które potwierdzą polskie władze.

Czytaj: 12 najpiękniejszych zabytków świata

Polski paszport cenny nie tylko dla osób zza wschodniej granicy

Wbrew pozorom, polski paszport jest cenny nie tylko dla osób zza wschodniej granicy, czy mieszkających w krajach o niższym poziomie rozwoju. Polska jest bowiem krajem Unii Europejskiej, co sprawia, że ma wiele do zaoferowania np. dla obywateli USA, RPA, Australii, Kanady i Wielkiej Brytanii – nie mogą oni np. swobodnie poruszać się po strefie Schengen, zmuszeni są też do legalizowania dłuższego pobytu, co wiążę się z dużą ilością formalności i problemów. Obywatele UE, a więc i Polski mają prawo do swobodnego korzystania z podróży, nauki, pracy i relaksu w każdym z krajów członkowskich – bez zbędnych formalności. Zdarzają się oczywiście również wnioski powodowane sentymentem i chęcią powrotu do “korzeni”. Brak znajomości j. polskiego jest tylko pozornym problemem. Istnieją na rynku kancelarie prawnicze i genealogiczne, które umożliwiają przejście procedury potwierdzającej polskie obywatelstwo bez znajomości języka. Rosnący napływ wniosków wydłuża też czas ich obsługi. Składane wnioski do Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego idą w setki, konsulat RP w Londynie, który wydaje polskie paszporty wizyty umawia z kilkutygodniowym wyprzedzeniem. Na chwilę obecną czas od złożenia wniosku do wydania paszportu to ok. pół roku – nie zniechęca to jednak petentów.

Czytaj: Gdzie przeprowadzają się osoby z Pokolenia X

Obywatelstwo Polski przybiera na znaczeniu. Rośnie też liczba znanych osób, które przyznają się do polskich korzeni. Są to m.in:

  • piłkarz Matty Cash;
  • piłkarz Alex Borto – dla nich polskie obywatelstwo to także szansa na grę w polskiej reprezentacji;
  • dziadek Gwyneth Paltrow nosił nazwisko Paltrowicz i pochodził spod Łomży;
  • Jessy Eisenberg potwierdza posiadanie rodziny w Szczecinie, ma także mówić po polsku;
  • Lisa Kudrow – gwiazda “Przyjaciół” przyznaje, że jej przodkowie przed latami opuścili Polskę udając się do USA;
  • Martha Stewart pochodzi z Podkarpacia;
  • Rodzina Juliette Binoche opuściła Polskę uciekając do Francji, kiedy wybuchła II wojna światowa, jej babcia Julia grała w częstochowskim teatrze.

Ponglish challenge: gwiazdy internetu kontra Polonia

SKOMENTUJ

Dodaj komentarz
Wpisz swoje imię