Arcydzięgiel lekarski – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania

Arcydzięgiel lekarski nazywany jest również anielskim zielem lub dzięglem litworem, jest to roślina należąca do rodziny baldaszkowatych, która uprawiana jest w celach leczniczych.

Arcydzięgiel znany był już ze swoich właściwości w średniowieczu, zakonnicy określali roślinę jako „Ziele Ducha Świętego” polecając szczególnie stosowanie jego korzeni. Współcześnie w ziołolecznictwie za surowiec leczniczy w Arcydzięglu uważa się owoce, korzeń oraz kwiaty.

Arcydzięgiel jest rośliną dwuletnią, która osiąga ok 150cm wysokości. Posiada bruzdowaną, dętą, mocną łodygę. Kwiaty zebrane są w baldachy żółtawozielone i białawo zielone, osiąga bardzo dolne liście. Drobne owoce to tzw. rozłupina, która rozpada się na dwie rozłupki.

Roślina posiada przyjemny zapach, rośnie na glebach wilgotnych i podmokłych, często przy wodach. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Poniżej prezentujemy skład, właściwości oraz zastosowanie Arcydzięgla lekarskiego.

Skład

Arcydzięgiel lekarski zawiera liczne substancje czynne, które przedkładają się na jego właściwości, są to m.in. olejki eteryczne (m.in. β-felandren, α-pinen, p-cymen), kwasy organiczne (m.in. hydroksydekapentanowy i masłowy), kumaryny (angelicyna, ostol, ostenol, imeratoryna, ksantotoksyna, bergapten, umbelifron oraz umbeliprenina), pektyna, tanina, garbniki i flawonoidy (m.in. pochodne naryngeniny – archangelon i 7,4-diprenylonaryngenina, estry β-sitosterolu z kwasem palmitynowym i arachidowym). Znajdziemy w niej również witaminy z grupy B oraz witaminę C.

Właściwości prozdrowotne i zastosowanie

Korzeń arcydzięgla jest pomocny w zaburzeniach układu pokarmowego: zwiększa wydzielanie soku żołądkowego oraz śliny, wspiera wydzielanie w żołądku enzymów trawiennych pentagastryny i pepsyny, co przedkłada się na zwiększanie apetytu – z tej przyczyny zioło polecane jest szczególnie niejadkom. Arcydzięgiel łagodzi skurcze żołądka i bóle brzucha – substancje w nim zawarte (w szczególności pochodne furanokumaryny oraz niektóre olejki eteryczne) działają rozkurczowo na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego; sprawdza się również w problemach z odbijaniem, zaparciami oraz wzdęciami.

Arcydzięgiel stosowany jest również jako środek na zaburzenia na tle nerwowym. Może być stosowany przy nerwicach wegetatywnych, w stanach zwiększonego napięcia nerwowego, nadmiernego pobudzenia, w bezsenności oraz w poczuciu niepokoju. Potwierdzona jest również skuteczność arcydzięgla w przypadku migren. W takich sytuacjach zioło może być stosowane w postaci naparów i nalewek, można również dodać kilka kropel olejku z arcydzięgla do kąpieli, wówczas dodatkowo poprawi ukrwienie skóry i zadziała znieczulająco.

 

Olejek z arcydzięgla może być stosowany zewnętrznie aby złagodzić bóle reumatyczne, nerwobóle, bóle korzonków oraz gośćcowe. Aby załagodzić ból wystarczy 10-20 kropel olejku wsmarować w skórę. Arcydzięgiel sprawdzi się również w wielu różnych chorobach skóry – łuszczycy, trądziku, zmianach zapalnych; złagodzi także przebieg świerzbu oraz świądu skóry. Zioło sprawdzi się również w walce z łupieżem oraz przy włosach przetłuszczających się.

Działanie moczopędne i wzmagające wydzielanie potu arcydzięgla wpływa na jego działanie oczyszczające, polecany jest m.in. w stanach zatrucia alkoholem i nikotyną. Działa również wykrztuśnie.

Napar z arcydzięgla

Aby przygotować napar z arcydzięgla należy wsypać do szklanki poł łyżki rozdrobnionych korzeni i zalać 200ml wrzącej wody. Następnie pozostawiamy do zaparzenia na 15 minut, po tym czasie napar należy przecedzić. Można go spożywać po 1/4-1/3 szklanki, 2-3 razy dziennie. Aby wspomóc trawienie powinien być spożywany przed posiłkiem, zastosowany po posiłku zadziała wiatropędnie. Napar spożyty przed snem działać będzie jak środek wyciszający i uspokajający, który ułatwi zasypianie.

Przeciwskazania oraz skutki uboczne

Osoby które są nadwrażliwe na promienie słoneczne powinny zachować ostrożność w stosowaniu preparatów z arcydzięglem, nie powinny one m.in. eksponować skórę na słońcu. Spowodowane jest to faktem, że arcydzięgiel posiada właściwości fotouczulające. Po jego zastosowaniu i wystawieniu skóry na działanie promieni słonecznych wystąpić może miejscowy obrzęk, pęcherze oraz przekrwienie. Osoby zmagające się z zapaleniem wyrostka robaczkowego oraz kłębuszków nerkowych przed zastosowaniem arcydzięgla lekarskiego powinni zasięgnąc porady lekarza, podobnie kobiety będące w ciąży oraz karmiące piersią. Przed wdrożeniem stosowania zioła u dzieci warto zasięgnąć porady lekarza pediatry. Warto również zwrócić uwagę na zalecenie producenta preparatu, w szczególności w odniesieniu do dawkowania.

Zasadniczo arcydzięgiel nie powinien powodować skutków ubocznych, jednak przy nadmiernym jego stosowaniu (przedawkowaniu) daje efekt wprost przeciwny do zamierzonego. Wystąpić mogą wówczas nudności, ból głowy, brak apetytu, zaburzenia snu i świąd.

Aminek egipski – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania

SKOMENTUJ

Dodaj komentarz
Wpisz swoje imię